[Tiểu luận 2025] Chuẩn bị xét xử sơ thẩm có hay không là một giai đoạn tố tụng độc lập (MS-B0936)

THÔNG TIN TIỂU LUẬN

• Trường: Đại học Luật TP. Hồ Chí Minh
• Định dạng: WORD
• Số trang: 12 trang (Không bao gồm bìa, Mục lục)
• Năm: 2025 / Mã số: B0936.

XEM TRƯỚC NỘI DUNG

MỤC LỤC TIỂU LUẬN

LỜI MỞ ĐẦU

Quá trình giải quyết một vụ án hình sự phải trải qua nhiều giai đoạn khác nhau từ điều tra, truy tố đến xét xử, trong đó xét xử nói chung, xét xử sơ thẩm nói riêng là giai đoạn quan trọng bởi lẽ Hiến pháp năm 2013 (viết tắt: HP) đã nêu rõ “Không ai bị coi là tội phạm và phải chịu hình phạt khi chưa có bản án kết tội của Tòa án đã có hiệu lực pháp luật” (Điều 31 HP), và “chế độ xét xử sơ thẩm, phúc thẩm được bảo đảm” (khoản 6 Điều 103 HP; Điều 27 Bộ luật tố tụng hình sự năm 2015).

Xét xử sơ thẩm được quy định tai Phần tứ tư (xét xử vụ án hình sự), chương XXI (xét xử sơ thẩm) của Bộ luật tố tụng hình sự năm 2015 (viết tắt BLTTHS), trong đó chuẩn bị xét xử sơ thẩm được quy định tại Mục II gồm các điều luật từ 276 đến 287), đứng sau Mục I quy định về các quy định chung, và đứng trước các Mục quy định về tủ tục tố tụng tại phiên tòa, thủ tục bắt đầu phiên tòa, thủ tục tranh tụng tại phiên tòa, nghị án và tuyên án. Từ thực tiễn cũng như về quy định có thể xác định chuẩn bị xét xử là hoạt động đầu tiên trong xét xử sơ thẩm.

Tại Mục thứ II Chương XXI của BLTTHS về chuẩn bị xét xử bao gồm các điều luật quy định về việc nhận hồ sơ vụ án, bản cáo trạng (Điều 276), thời hạn chuẩn bị xét xử (Điều 277), áp dụng, thay đổi, hủy bỏ biện pháp ngăn chặn, biện pháp cưỡng chế (Điều 278), giải quyết yêu cầu, đề nghị trước khi mở phiên tòa (Điều 279), trả hồ sơ điều tra bổ sung (Điều 280), tạm đình chỉ vụ án (Điều 281), đình chỉ vụ án (Điều 282), phục hồi vụ án (Điều 283), yêu cầu Viện kiểm sát bổ sung tài liệu, chứng cứ (Điều 284), Viện kiểm sát rút quyết định truy tố (Điều 285), việc giao, gửi quyết định của Tòa án (Điều 286) và triệu tập những người cần xét hỏi đến phiên tòa. Tuy nhiên, các hoạt động trong quá trình CBXXST không phải chỉ gói gọn trong các hoạt động nêu trên mà còn bao gồm những hoạt động khác như: Tòa án xác minh, thu thập chứng cứ (Điều 252), làm thủ tục thông báo người bào chữa, người bảo vệ tham gia tố tụng (Điều 78), xem xét việc cơ quan lãnh sự thăm gặp người bị buộc tội nếu người này đang bị tạm giam, thay đổi người tiến hành tố tụng trong trường hợp phải thay đổi người tiến hành tố tụng, xem xét ban hành văn bản đề nghị cơ quan thi hành án thu tiền bồi thường khắc phục hậu quả khi người bị buộc tội hoặc người nhà của họ có yêu cầu được nộp tiền, tống đạt các văn bản tố tụng theo quy định .v.v….

Qua nghiên cứu các quy định trên cũng như khảo sát toàn văn BLTTHS thấy rằng không có điều luật nào thể hiện nội dung như thế nào là chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án hình sự, tuy nhiên thông qua các quy định cụ thể thì thấy rằng chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án hình sự là một quá trình bắt đầu từ việc Tòa án nhận hồ sơ vụ án do Viện kiểm sát chuyển đến (Điều 133 BLTTHS), tiến hành các công việc chuẩn bị giải quyết vụ án, ra các quyết định tố tụng theo quy định của pháp luật, trên cơ sở nghiên cứu hồ sơ vụ án để áp dụng, thay đổi hoặc hủy bỏ biện pháp ngăn chặn, và cuối cùng là đưa ra một trong các quyết định về việc đưa vụ án ra xét xử sơ thẩm, trả hồ sơ điều tra bổ sung, tạm đình chỉ hoặc đình chỉ giải quyết vụ án, đồng thời các quyết định này của Tòa án phải được thể hiện dưới dạng văn bản có hình thức tương ứng như: Quyết định đưa vụ án ra xét xử sơ thẩm, Quyết định trả hồ sơ … Do vậy, có thể nói “dưới góc độ pháp lý thì chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án hình sự là việc những người tiến hành tố tụng: Thẩm phán được phân công chủ tọa phiên tòa, Hội thẩm nhân dân, Thư ký tiến hành các công việc cần thiết theo thủ tục do BLTTHS quy định để đưa vụ án ra xét xử ở cấp thứ nhất”[1].

[1] Nguyễn Thị Thu Hiền (2011), Chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án hình sự, Luận văn thạc sỹ luật học, Trường Đại học Luật Hà Nội, tr. 5.

[… Vui lòng tải về để xem đầy đủ nội dung tài liệu này]

TẢI VỀ ĐỂ XEM ĐẦY ĐỦ NỘI DUNG