[Tiểu luận 2024] Phân tích thực trạng pháp luật lao động Việt Nam về đình công bất hợp pháp và đề xuất một số kiến nghị

THÔNG TIN TIỂU LUẬN

• Trường: Đại học Luật Hà Nội
• Định dạng: WORD
• Số trang: 15 trang (cả bìa)
• Năm: 2024 / Mã số: B0071.
• Pháp luật áp dụng: Bộ luật Lao động năm 2019.

XEM TRƯỚC NỘI DUNG

MỤC LỤC TIỂU LUẬN

LỜI MỞ ĐẦU

Trong thời kì kinh tế công nghiệp phát triển, đình công là hiện tượng tất yếu của quan hệ lao động trong nền kinh tế thị trường. Việc đình công là hành động cuối cùng mà tập thể lao động sử dụng để đấy tranh đòi lại quyền lợi hợp pháp từ người sử dụng lao động (NSDLĐ). Việt Nam đã ghi nhận quyền đình công của người lao động (NLĐ), tạo điều kiện cho phép người lao động được đình công, đồng thời quy định cuộc đình công phải tuân theo các quy định của pháp luật. Tuy nhiên, thực tiễn cho thấy các cuộc đình công xảy ra trong thời gian qua hầu hết đều là đình công bất hợp pháp. Việc xử lý hậu quả của cuộc đình công bất hợp pháp còn nhiều khó khăn; việc áp dụng các giải pháp hạn chế, ngăn ngừa đình công bất hợp pháp chưa đem lại hiệu quả, tác động tiêu cực đến quá trình phát triển kinh tế- xã hội. Chính vì vậy, để tìm hiểu kĩ hơn về vấn đề này, em xin lựa chọn đề số 03 làm đề tài cho bài tiểu luận Kết thúc học phần của mình: “Phân tích thực trạng pháp luật lao động Việt Nam về đình công bất hợp pháp và đề xuất một số kiến nghị”.

PHẦN NỘI DUNG

1. Khái niệm về đình công bất hợp pháp

1.1. Khái niệm về đình công

Theo quy định tại Điều 198 Bộ luật Lao động năm 2019 quy định về đình công như sau: “Đình công là sự ngừng việc tạm thời, tự nguyện và có tổ chức của người lao động nhằm đạt được yêu cầu trong quá trình giải quyết tranh chấp lao động và do tổ chức đại diện người lao động có quyền thương lượng tập thể là một bên tranh chấp lao động tập thể tổ chức và lãnh đạo.”

Vậy đình công là đấu tranh có tổ chức của tập thể lao động trong doanh nghiệp hay một bộ phận cơ cấu của doanh nghiệp bằng cách ngừng làm việc tạm thời, tự nguyện và có tổ chức của tập thể lao động nhằm yêu cầu người sử dụng lao động đáp ứng những quyền và lợi ích hợp pháp phát sinh trong quan hệ lao động.

1.2. Khái niệm về đình công bất hợp pháp

Điều 204 Bộ luật Lao động 2019 chỉ ra 6 cuộc đình công bất hợp pháp, đó là:

– Không thuộc trường hợp được đình công quy định tại Điều 199 của Bộ luật Lao động 2019. Nếu trong trường hợp cuộc đình trông không nằm trong các khoản Điều 199, cuộc đình công đó là đình công bất hợp pháp.

– Không do tổ chức đại diện người lao động có quyền tổ chức và lãnh đạo đình công. Khi người lao động có bất kì ý kiến nào với doanh nghiệp, người lao động cần phản ánh qua tổ chức đại diện người lao động, nếu cần đình công để giải quyết, tổ chức người lao động sẽ lãnh đạo đình công.

– Vi phạm các quy định về trình tự, thủ tục tiến hành đình công theo quy định của Bộ luật Lao động 2019. Để tiến hành đình công hợp pháp, pháp luật đã quy định trình tự đình công tại Điều 200.

– Khi tranh chấp lao động tập thể đang được cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền giải quyết theo quy định của Bộ luật này. Theo quy định tại khoản 2 Điều 195 Bộ luật Lao động 2019, tranh chấp lao động tập thể về lợi ích phải phải được giải quyết thông qua thủ tục hòa giải của hòa giải viên lao động trước khi yêu cầu Hội đồng trọng tài lao động giải quyết hoặc tiến hành thủ tục đình công. Trường hợp tranh chấp chưa được hoặc đang được các cá nhân, tổ chức này giải quyết thì không được phép tiến hành đình công.

– Tiến hành đình công trong trường hợp không được đình công quy định tại Điều 209 của Bộ luật này.

– Khi đã có quyết định hoãn hoặc ngừng đình công của cơ quan có thẩm quyền theo quy định tại Điều 210 của Bộ luật này. Sau khi Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh ra quyết định hoãn hoặc ngừng đình công khi xét thấy cuộc đình công có nguy cơ gây thiệt hại nghiêm trọng cho nền kinh tế quốc dân, lợi ích công cộng mà cuộc đình công vẫn tiếp tục diễn ra thì coi đây là cuộc đình công bất hợp pháp.

2. Thực trạng pháp luật lao động Việt Nam về đình công bất hợp pháp

2.1. Thực trạng các trường hợp đình công bất hợp pháp

2.1.1. Đình công không thuộc trường hợp được đình công quy định tại Điều 199 hoặc khi tranh chấp lao động tập thể đang được cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền giải quyết theo quy định.

Theo quy định của Bộ luật Lao động 2019, trước khi tập thể NLĐ tiến hành đình công, tranh chấp lao động tập thể về lợi ích phải được giải quyết thông qua thủ tục hòa giải của hòa giải viên lao động hoặc yêu cầu Hội đồng trọng tài lao động giải quyết khi Ban trọng tài đã được thành lập hoặc Ban trọng tài không đưa ra quyết định giải quyết tranh chấp. Khi tranh chấp này chưa được giải quyết hoặc đang được giải quyết thì tập thể lao động không được tổ chức đình công. Nếu vi phạm quy định về thời điểm đình công nêu trên, cuộc đình công được coi là bất hợp pháp.

Trên thực tế, quy định này hầu như không được tuân thủ. Thông thường, ngay khi có mâu thuẫn, bất đồng với NSDLĐ thì tập thể lao động đã rời bỏ vị trí làm việc, tụ tập với số lượng lớn và đưa ra các yêu sách. Đa phần NLĐ mong muốn sử dụng đình công để gây hậu quả “tức thời” và nhanh chóng. Thực tế, một số yêu sách của NLĐ được NSDLĐ đáp ứng một phần nhưng NLĐ vẫn không đồng ý, thêm vào đó họ lại không đưa vụ tranh chấp ra giải quyết theo quy định và sử dụng ngay vũ khí “đình công”.

Quy định trên nhằm mục đích một mặt tạo ra khoảng thời gian làm nguội bớt các tranh chấp lao động đang ở thời điểm nóng bỏng, tạo điều kiện để hai bên giải quyết trong hoà bình trước khi áp dụng các biện pháp có tính chất quyết liệt như đình công; mặt khác, cũng hạn chế được những hậu quả tiêu cực mà đình công mang lại. Theo đó, nếu đình công tự phát sẽ bị coi là bất hợp pháp, nên ít nhiều sẽ kiềm chế bớt “ngẫu hứng đình công” của những NLĐ, bảo vệ được lợi ích hợp pháp của NSDLĐ khi phải đối mặt với nguy cơ đình công có thể dễ dàng xảy ra vào bất kỳ thời điểm nào.

2.1.2. Đình công không do tổ chức đại diện người lao động có quyền tổ chức và lãnh đạo đình công hoặc vi phạm các quy định về trình tự, thủ tục tiến hành đình công theo quy định

Theo Khoản 3 Điều 3 Bộ Luật lao động, ta có Tổ chức đại diện người lao động tại cơ sở là tổ chức được thành lập trên cơ sở tự nguyện của người lao động tại một đơn vị sử dụng lao động nhằm mục đích bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người lao động trong quan hệ lao động thông qua thương lượng tập thể hoặc các hình thức khác theo quy định của pháp luật về lao động. Chính vì vậy, khi có bất kì vấn đề nào với doanh nghiệp, NLĐ có thể đàm phán và hòa giải thông qua tổ chức đại diện người lao động, trong trường hợp không đàm phán được cần sửa dụng hình thức đình công, cũng cần phải nghe theo sự tổ chức và hướng dẫn của tổ chức. Nếu sai phạm về quy tắc này, cuộc đình công được coi là bất hợp pháp.

Trình tự đình công đã được nêu rõ ràng chi tiết tại Điều 200 Bộ luật Lao động 2019, và được hướng dẫn chi tiết tại Điều 201 và Điều 202. Để cuộc đình công được pháp luật coi là hợp pháp, cần đi qua các thủ tục và trình tự nêu trên. Nếu cuộc đình công không hoàn thành theo, đương nhiên sẽ bị coi là bất hợp pháp.

TẢI VỀ ĐỂ XEM ĐẦY ĐỦ NỘI DUNG