[Tiểu luận 2025] Pháp luật về quản lý quỹ ngân sách nhà nước

THÔNG TIN TIỂU LUẬN

• Trường: Đại học Luật Hà Nội
• Định dạng: WORD
• Số trang: 17 trang (Không bao gồm bìa, Mục lục)
• Năm: 2025 / Mã số: B0645.

XEM TRƯỚC NỘI DUNG

MỤC LỤC TIỂU LUẬN

LỜI MỞ ĐẦU

1.1.1. Khái niệm

Theo khoản 18 điều 4 luật ngân sách nhà nước năm 2015: Quỹ ngân sách nhà nước là toàn bộ các khoản tiền của Nhà nước, kể cả tiền vay có trên tài khoản của ngân sách nhà nước các cấp tại một thời điểm.

1.1.2. Đặc điểm quỹ ngân sách nhà nước

Quỹ ngân sách nhà nước có một số nét đặc thù gắn liền với quá trình tạo lập và sử dụng quỹ, giúp ta phân biệt quỹ tiền tệ này với quỹ ngân sách của các chủ thể khác. Việc xác định rõ những đặc điểm này có ý nghĩa quan trọng trong quá trình xây dựng các chế độ, thể lệ thích hợp để quản lý quỹ ngân sách nhà nước cũng như chấp hành một cách hiệu quả các chế độ, thể lệ đó.

Thứ nhất, quỹ ngân sách nhà nước có nguồn hình thành rất đa dạng, thể hiện ở khoản 1 Điều 7 Luật ngân sách nhà nước 2015. Điều khoản này cho phép quỹ ngân sách nhà nước được hình thành từ nguồn thu về thuế, phí, lệ phí; nguồn thu từ hoạt động kinh tế của Nhà nước; từ các khoản đóng góp của các tổ chức và cá nhân, từ các khoản viện trợ và từ các khoản thu khác theo quy định của pháp luật.… Đây là những nguồn thu riêng có của quỹ ngân sách nhà nước đã được luật hóa. Quỹ ngân sách của các chủ thể khác không được phép hình thành từ những nguồn thu này.

Thứ hai, mỗi nguồn thu của quỹ ngân sách nhà nước phát sinh và vận động theo quy luật riêng. Ví dụ: các khoản thu về thuế có đặc điểm phát sinh và vận động khác với các khoản thu từ phát hành trái phiếu Chính phủ; ngay trong bản thân nguồn thu thuế, các loại thuế khác nhau cũng có xu hướng phát sinh vào các thời điểm khác nhau trong năm ngân sách.

Đặc điểm này của quỹ ngân sách nhà nước cho thấy sự cần thiết phải xây dựng chế độ quản lý nguồn thu ngân sách nhà nước trên cơ sở quán triệt các đặc điểm của nguồn hình thành quỹ ngân sách nhà nước cũng như nắm bắt được quy luật vận động của từng nguồn thu, trên cơ sở đó bảo đảm tập trung đầy đủ. kịp thời mọi nguồn thu luật định vào ngân sách nhà nước, đáp ứng nhu cầu cấp phát, chỉ trả từ quỹ ngân sách nhà nước.

Thứ ba, quỹ ngân sách nhà nước có mục đích sử dụng rất phong phú (mục đích sử dụng quỹ ngân sách nhà nước thể hiện ở chính bản thân các khoản chi mà quỹ ngân sách nhà nước phải đảm nhận). Đặc điểm này do chức năng và nhiệm vụ của Nhà nước quyết định vì hầu hết các khoản chi ngân sách nhà nước đều được sử dụng để phục vụ cho việc thực thi các chức năng và nhiệm vụ của nhà nước. Khoản 2 Điều 5 Luật ngân sách nhà nước phản ánh tính đa dạng trong mục đích sử dụng quỹ ngân sách nhà nước. Theo điều khoản này, việc sử dụng quỹ ngân sách nhà nước là nhằm vào những mục tiêu như phát triển kinh tế – xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh, bảo đảm hoạt động của bộ máy nhà nước; thực hiện trái vụ của Nhà nước trong các quan hệ vay nợ; góp phần thực hiện chính sách đối ngoại như chi viện trợ và thực hiện những nhiệm vụ khác của Nhà nước theo quy định của pháp luật.

Thứ tư, mỗi khoản chi từ quỹ ngân sách nhà nước lại có phạm vi, tính chất và thời điểm phát sinh khác nhau. Có khoản chi được thực hiện thường xuyên, trong nhiều lĩnh vực vực, ngành nghề, nhiều cấp và trên phạm vi cả nước, ví dụ: chi về lương. Có khoản chi gắn với các chương trình, mục tiêu, dự án cụ thể như chi đầu tư phát triển. Có khoản chi gắn với trách nhiệm của Chính phủ phát sinh từ các hợp đồng vay nợ hoặc các chứng chỉ vay nợ của Chính phủ, ví dụ: chi trả nợ nước ngoài, trả nợ chủ sở hữu trái phiếu Chính phủ…

Tính đa dạng của các khoản chi quỹ ngân sách nhà nước cho thấy cần có cơ chế kiểm soát chi thích hợp để bảo đảm quỹ ngân sách nhà nước được sử dụng đúng chế độ, tránh lãng phí, thất thoát, làm thiệt hại tài sản nhà nước.

TẢI VỀ ĐỂ XEM ĐẦY ĐỦ NỘI DUNG