- Trường học: Đại học Luật Hà Nội
- Điểm số: 9.25 điểm
- Số trang: 24 trang
- Định dạng file: WORD
- Mã số/Năm: B1023 | Năm 2025
- Luật áp dụng: Luật Tư pháp người chưa thành niên 2024
XEM TRƯỚC NỘI DUNG TIỂU LUẬN
XEM TRƯỚC TRANG BÌA
XEM TRƯỚC TRANG MỤC LỤC
MỤC LỤC TIỂU LUẬN CHI TIẾT
| MỤC LỤC | Trang |
|---|---|
| PHẦN MỞ ĐẦU | 1 |
| CHƯƠNG 1. KHÁI QUÁT VỀ XỬ LÝ CHUYỂN HƯỚNG NGƯỜI CHƯA THÀNH NIÊN PHẠM TỘI | 2 |
| 1.1. Khái niệm xử lý chuyển hướng người chưa thành niên phạm tội | 2 |
| 1.2. Khái niệm các biện pháp xử lý chuyển hướng người chưa thành niên phạm tội | 3 |
| 1.3. Mục đích xử lý chuyển hướng người chưa thành niên phạm tội | 4 |
| 1.3.1. Xử lý kịp thời và hiệu quả đối với người chưa thành niên | 5 |
| 1.3.2. Giúp người chưa thành niên thay đổi nhận thức, nhận biết, sửa chữa sai lầm đã gây ra, tự rèn luyện khắc phục, ngăn ngừa nguyên nhân dẫn đến hành vi phạm tội và giáo dục họ trở thành công dân có ích cho xã hội | 5 |
| 1.3.3. Đẩy mạnh việc hòa giải giữa người chưa thành niên và bị hại bị ảnh hưởng bởi hành vi phạm tội của người chưa thành niên | 6 |
| 1.3.4. Nâng cao trách nhiệm của gia đình và cộng đồng tham gia trực tiếp vào hoạt động xử lý chuyển hướng | 6 |
| 1.3.5. Hạn chế tác động tiêu cực của thủ tục tố tụng hình sự đối với người chưa thành niên | 7 |
| 1.3.6. Ngăn ngừa người chưa thành niên phạm tội mới, tạo điều kiện tái hòa nhập cộng đồng | 7 |
| CHƯƠNG 2. QUY ĐỊNH CỦA PHÁP LUẬT, HẠN CHẾ VÀ GIẢI PHÁP VỀ CÁC BIỆN PHÁP XỬ LÝ CHUYỂN HƯỚNG NGƯỜI CHƯA THÀNH NIÊN PHẠM TỘI | 9 |
| 2.1. Biện pháp xin lỗi bị hại | 9 |
| 2.1.1. Biện pháp xin lỗi bị hại không phải là biện pháp bắt buộc | 12 |
| 2.1.2. Hình thức xin lỗi chưa được quy định cụ thể | 12 |
| 2.1.3. Chưa quy định trường hợp bị hại không có mặt hoặc không thể tham gia | 12 |
| 2.1.4. Điều chỉnh điều kiện áp dụng biện pháp xin lỗi bị hại | 13 |
| 2.1.5. Cần quy định cụ thể hình thức xin lỗi | 13 |
| 2.1.6. Trong trường hợp bị hại không có mặt thì có thể chọn một trong các giải pháp | 13 |
| 2.2. Biện pháp quản thúc tại gia đình | 13 |
| 2.2.1. Hạn chế về điều kiện và hiệu quả của việc quản thúc tại gia đình | 16 |
| 2.2.2. Việc quy định chỉ được rời khỏi nhà trong trường hợp cần thiết với sự cho phép của người trực tiếp giám sát thi hành quyết định áp dụng biện pháp xử lý chuyển hướng sẽ có thể gây khó khăn trong quá trình áp dụng | 16 |
| 2.2.3. Các cơ quan chức năng có thể xây dựng chương trình hỗ trợ, xây dựng các lớp tư vấn về tâm lý, cách giáo dục, quản lý con em trong gia đình,… | 17 |
| 2.2.4. Cần tăng cường cơ chế giám sát của chính quyền địa phương, có thể yêu cầu gia đình báo cáo định kỳ về công tác quản thúc | 17 |
| 2.3. Biện pháp giáo dục tại trường giáo dưỡng | 17 |
| 2.3.1. Đối với người dưới 18 tuổi phạm tội | 19 |
| 2.3.2. Đối với gia đình người chưa thành niên phạm tội | 20 |
| 2.3.3. Đối với xã hội | 20 |
| 2.3.4. Biện pháp giáo dục tại trường giáo dưỡng có thể gây tâm lý tiêu cực | 20 |
| 2.3.5. Mất kết nối với gia đình và xã hội | 21 |
| 2.3.6. Cơ sở vật chất và con người cho biện pháp giáo dục tại trường giáo dưỡng | 21 |
| 2.3.7. Cải thiện chất lượng của môi trường giáo dưỡng | 21 |
| 2.3.8. Tăng cường các buổi tư vấn, chia sẻ với gia đình người chưa thành niên phạm tội để phụ huynh có thể lắng nghe và rèn luyện kỹ năng để hỗ trợ tốt hơn khi học sinh trở về nhà | 21 |
| KẾT LUẬN | 22 |
| DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO | 24 |
LỜI MỞ ĐẦU
Nhằm nâng cao hiệu quả trong công tác giáo dục, cải tạo người chưa thành niên phạm tội, bên cạnh đó bảo vệ quyền con người, quyền trẻ em. Ngày 20/02/1990, Việt Nam đã phê chuẩn Công ước của Liên Hợp Quốc về Quyền trẻ em năm 1989, thông qua Công ước này, các quy định của Việt Nam cần phù hợp với tinh thần mà Công ước đã quy định. Tại Nghị quyết số 49-NQ/TW ngày 02 tháng 06 năm 2005 của Bộ Chính trị về Chiến lược cải cách tư pháp đến năm 2020 đã đề ra nhiệm vụ “đề cao hiệu quả phòng ngừa và tính hướng thiện trong việc xử lý người phạm tội”. Trên tinh thần đó, Nghị quyết số 27-NQ/TW ngày 09 tháng 11 năm 2022 về Tiếp tục xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam trong giai đoạn mới đã cụ thể nhiệm vụ “nội luật hóa các điều ước quốc tế về quyền con người mà Việt Nam đã tham gia; xác định rõ trách nhiệm của cơ quan Nhà nước trong việc tôn trọng, bảo đảm, bảo vệ quyền con người, quyền công dân”. Có thể thấy, việc phòng ngừa và đề cao tính hướng thiện là điểm sáng xuyên suốt trong tinh thần xây dựng và cải cách tư pháp mà Đảng và Nhà nước đã đề ra, việc xử lý chuyển hướng người chưa thành niên phạm tội là một trong những hướng đi cấp thiết, phù hợp với chính sách pháp luật của Việt Nam và trên hết là bảo vệ quyền con người, quyền trẻ em một cách mạnh mẽ.
CHƯƠNG 1. KHÁI QUÁT VỀ XỬ LÝ CHUYỂN HƯỚNG NGƯỜI CHƯA THÀNH NIÊN PHẠM TỘI
1.1. Khái niệm xử lý chuyển hướng người chưa thành niên phạm tội
Xử lý chuyển hướng là cụm từ phổ biến được sử dụng tại nhiều quốc gia trên thế giới, là xu thế quan trọng trong tư pháp hình sự đối với người chưa thành niên được quy định trong nhiều đạo luật của các quốc gia phát triển như Mĩ, Anh, Đức, Nhật Bản,…Tại Việt Nam, cụm từ xử lý chuyển hướng vẫn còn khá mới mẻ và chưa được sử dụng nhiều trong nền tư pháp đối với người dưới 18 tuổi, đây là một thiếu sót trong việc đảm bảo quyền con người, quyền trẻ em. Chính vì vậy, việc nghiên cứu về bản chất và khái niệm của xử lý chuyển hướng là một việc làm có ý nghĩa, củng cố thêm cơ sở cho hoạt động nghiên cứu và thực hiện có hiệu quả vấn đề này.
Lần đầu tiên, biện pháp xử lý chuyển hướng được ghi nhận tại khung pháp lý của Liên Hợp Quốc thông qua Các quy tắc tiêu chuẩn tối thiểu của Liên Hợp Quốc về hoạt động tư pháp đối với người vị thành niên năm 1985 (Quy tắc Bắc Kinh). Theo đó, tại Quy tắc 11.1 quy định rằng “Bất cứ khi nào thích hợp, phải xem việc xử lý người chưa thành niên phạm tội mà không phải đưa ra xét xử chính thức bởi các cơ quan có thẩm quyền,…”. Tại Quy tắc 11.2 của Quy tắc Bắc kinh cũng đề cập thêm “Cảnh sát, cơ quan công tố hay những cơ quan khác có trách nhiệm giải quyết những vụ án liên quan đến người chưa thành niên cần được toàn quyền xử lý những vụ án như vậy mà không dùng đến những phiên tòa chính thức”.
Bên cạnh đó, tại Điều 40.3(b) Công ước của Liên Hợp Quốc về Quyền trẻ em năm 1989 cũng đã bao hàm ý tưởng và bản chất của xử lý chuyển hướng người chưa thành niên phạm tội như “Bất cứ khi nào thấy thích hợp và cần thiết đề ra các biện pháp xử lý những trẻ em vi phạm pháp luật mà không phải sử dụng đến thủ tục tư pháp, miễn là các quyền con người và những bảo vệ pháp lý được tôn trọng”. Trải qua một khoảng thời gian dài, tại Bình luận chung số 24 năm 2019 về Quyền trẻ em trong hệ thống tư pháp trẻ em của Ủy ban ban quyền trẻ em mới có một định nghĩa về xử lý chuyển hướng “Xử lý chuyển hướng là các biện pháp giới thiệu/chuyển trẻ em ra khỏi hệ thống tư pháp, bất kỳ lúc nào trước hoặc trong quá trình tố tụng liên quan”.
Có thể thấy rằng, khái niệm về xử lý chuyển hướng người chưa thành niên phạm tội được luận giải dưới nhiều góc nhìn khác nhau, cách hiểu nào cũng mang một giá trị pháp lý nhất định cho công cuộc nghiên cứu khoa học. Điểm chung của các quan điểm trên đều cho rằng có thể áp dụng biện pháp xử lý chuyển hướng vào bất kỳ lúc nào hoặc bất kỳ giai đoạn nào trong quá trình tố tụng nhằm chuyển người dưới 18 tuổi ra khỏi hệ thống tư pháp, đề cao việc bảo vệ quyền con người, quyền trẻ em.
Từ những căn cứ trên, tác giả đưa ra một khái niệm chung như sau: “Xử lý chuyển hướng người chưa thành niên phạm tội là quá trình đưa người chưa thành niên phạm tội ra khỏi hệ thống tư pháp chính thức thay thế bằng các biện pháp ngoại tụng vào bất kỳ thời điểm nào nhằm bảo vệ quyền con người, quyền trẻ em”.
1.2. Khái niệm các biện pháp xử lý chuyển hướng người chưa thành niên phạm tội
Biện pháp xử lý người chưa thành niên phạm tội là một trong những nội dung quan trọng của tư pháp người chưa thành niên. Bởi một khi người chưa thành niên phạm tội, hậu quả pháp lý được đặt ra và áp dụng đối với chủ thể này tác động đến một số quyền con người, quyền trẻ em. Chính vì vậy, cần có khái niệm cụ thể xác định biện pháp xử lý chuyển hướng người chưa thành niên phạm tội để làm cơ sở, định hướng áp dụng trên thực tế.
Hiểu theo cách đơn giản, “biện pháp” là cách thức xử lý hoặc giải quyết một vấn đề nào đó. Như vậy, biện pháp xử lý chuyển hướng là cách thức để đưa người chưa thành niên niên phạm tội ra khỏi hệ thống tư pháp chính thức thay thế bằng các biện pháp ngoại tụng vào bất kỳ thời điểm nào nhằm bảo vệ quyền con người, quyền trẻ em.
Đối với pháp luật Việt Nam, khái niệm biện pháp xử lý chuyển hướng lần đầu tiên xuất hiện tại một đạo luật hoàn toàn mới, có ý nghĩa trong việc bảo vệ quyền con người, đặc biệt là đối với người dưới 18 tuổi phạm tội – Luật Tư pháp người chưa thành niên 2024.
Trong luật này, khái niệm biện pháp xử chuyển hướng được đặt ra tại khoản 8 Điều 3 như sau:
“Biện pháp xử lý chuyển hướng là biện pháp giám sát, giáo dục, phòng ngừa áp dụng đối với người chưa thành niên phạm tội, bao gồm các biện pháp xử lý chuyển hướng tại cộng đồng được quy định từ khoản 1 đến khoản 11 Điều 36 của Luật này và biện pháp giáo dục tại trường giáo dưỡng quy định tại khoản 12 Điều 36 của Luật này”.
💡 Bài viết trên website chỉ là trích lược nội dung để đọc thử.
Tài liệu hoàn chỉnh dài 24 trang (Định dạng: Word), bao gồm đầy đủ các phần nội dung như mục lục đã liệt kê ở bên trên.
▼ Kéo xuống phần tải về để tải ngay file đầy đủ chỉ với 99.000 VNĐ!
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
- Nghị quyết số 49-NQ/TW ngày 02 tháng 06 năm 2005 của Bộ Chính trị về Chiến lược cải cách tư pháp đến năm 2020.
- Nghị quyết số 27-NQ/TW ngày 09 tháng 11 năm 2022 Hội nghị lần thứ sáu Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII về Tiếp tục xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam trong giai đoạn mới.
- Hiến pháp năm 2013.
- Công ước của Liên Hợp Quốc về Quyền trẻ em năm 1989.
- Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017.
- Bộ luật Tố tụng hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2021.
- Bộ luật Tư pháp hình sự người chưa thành niên Cộng hòa Pháp năm 2021
- Luật Tư pháp người chưa thành niên năm 2024.
- Các quy tắc tiêu chuẩn tối thiểu của Liên Hợp Quốc về hoạt động tư pháp đối với người vị thành niên năm 1985 (Quy tắc Bắc Kinh) của Liên Hợp Quốc.
- Bình luận chung số 24 năm 2019 về Quyền trẻ em trong hệ thống tư pháp trẻ em của Ủy ban ban quyền trẻ em.
- Trần Hà Thu “Hình phạt đối với người chưa thành niên phạm tội: Quá trình hoàn thiện pháp luật và quy định hiện hành ở Cộng hòa Pháp” https://phapluatphattrien.vn/hinh-phat-doi-voi-nguoi-chua-thanh-nien-pham-toi-qua-trinh-hoan-thien-phap-luat-va-quy-dinh-hien-hanh-o-cong-hoa-phap-d2850.html; Ngày đăng 29/11/2024; Ngày truy cập [01/03/2025].