- Trường học: Đại học Luật TP. Hồ Chí Minh
- Điểm số: 8.75 điểm
- Số trang: 12 trang
- Định dạng file: WORD
- Mã số/Năm: B0936 | Năm 2025
- Luật áp dụng: Bộ luật Tố tụng hình sự 2015 (SĐ,BS 2021,2024,2025)
XEM TRƯỚC NỘI DUNG TIỂU LUẬN
XEM TRƯỚC TRANG BÌA
XEM TRƯỚC TRANG MỤC LỤC
MỤC LỤC TIỂU LUẬN
| MỤC LỤC | Trang |
|---|---|
| PHẦN MỞ ĐẦU | 1 |
| PHÂN TÍCH ĐẶC ĐIỂM CỦA CHUẨN BỊ XÉT XỬ SƠ THẨM SO SÁNH VỚI CÁC ĐẶC ĐIỂM CỦA GIAI ĐOẠN TỐ TỤNG HÌNH SỰ | 3 |
| Đặc điểm 1: Là một bộ phận của quá trình tố tụng hình sự | 4 |
| Đặc điểm 2: Chịu sự chi phối của nhiệm vụ và nguyên tắc của tố tụng hình sự | 4 |
| Đặc điểm 3: Có đặc trưng riêng về thành phần chủ thể tham gia vào quan hệ pháp luật tố tụng hình sự phát sinh trong giai đoạn tố tụng đó. | 8 |
| Đặc điểm 4: Có hành vi tố tụng đặc trưng | 8 |
| Đặc điểm 5: Có thời hạn nhất định | 9 |
| Đặc điểm 6: Có đặc trưng bởi văn bản tố tụng | 10 |
| KẾT LUẬN | 11 |
| DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO | 12 |
LỜI MỞ ĐẦU
Quá trình giải quyết một vụ án hình sự phải trải qua nhiều giai đoạn khác nhau từ điều tra, truy tố đến xét xử, trong đó xét xử nói chung, xét xử sơ thẩm nói riêng là giai đoạn quan trọng bởi lẽ Hiến pháp năm 2013 (viết tắt: HP) đã nêu rõ “Không ai bị coi là tội phạm và phải chịu hình phạt khi chưa có bản án kết tội của Tòa án đã có hiệu lực pháp luật” (Điều 31 HP), và “chế độ xét xử sơ thẩm, phúc thẩm được bảo đảm” (khoản 6 Điều 103 HP; Điều 27 Bộ luật tố tụng hình sự năm 2015).
Xét xử sơ thẩm được quy định tai Phần tứ tư (xét xử vụ án hình sự), chương XXI (xét xử sơ thẩm) của Bộ luật tố tụng hình sự năm 2015 (viết tắt BLTTHS), trong đó chuẩn bị xét xử sơ thẩm được quy định tại Mục II gồm các điều luật từ 276 đến 287), đứng sau Mục I quy định về các quy định chung, và đứng trước các Mục quy định về tủ tục tố tụng tại phiên tòa, thủ tục bắt đầu phiên tòa, thủ tục tranh tụng tại phiên tòa, nghị án và tuyên án. Từ thực tiễn cũng như về quy định có thể xác định chuẩn bị xét xử là hoạt động đầu tiên trong xét xử sơ thẩm.
Tại Mục thứ II Chương XXI của BLTTHS về chuẩn bị xét xử bao gồm các điều luật quy định về việc nhận hồ sơ vụ án, bản cáo trạng (Điều 276), thời hạn chuẩn bị xét xử (Điều 277), áp dụng, thay đổi, hủy bỏ biện pháp ngăn chặn, biện pháp cưỡng chế (Điều 278), giải quyết yêu cầu, đề nghị trước khi mở phiên tòa (Điều 279), trả hồ sơ điều tra bổ sung (Điều 280), tạm đình chỉ vụ án (Điều 281), đình chỉ vụ án (Điều 282), phục hồi vụ án (Điều 283), yêu cầu Viện kiểm sát bổ sung tài liệu, chứng cứ (Điều 284), Viện kiểm sát rút quyết định truy tố (Điều 285), việc giao, gửi quyết định của Tòa án (Điều 286) và triệu tập những người cần xét hỏi đến phiên tòa. Tuy nhiên, các hoạt động trong quá trình CBXXST không phải chỉ gói gọn trong các hoạt động nêu trên mà còn bao gồm những hoạt động khác như: Tòa án xác minh, thu thập chứng cứ (Điều 252), làm thủ tục thông báo người bào chữa, người bảo vệ tham gia tố tụng (Điều 78), xem xét việc cơ quan lãnh sự thăm gặp người bị buộc tội nếu người này đang bị tạm giam, thay đổi người tiến hành tố tụng trong trường hợp phải thay đổi người tiến hành tố tụng, xem xét ban hành văn bản đề nghị cơ quan thi hành án thu tiền bồi thường khắc phục hậu quả khi người bị buộc tội hoặc người nhà của họ có yêu cầu được nộp tiền, tống đạt các văn bản tố tụng theo quy định .v.v….
Qua nghiên cứu các quy định trên cũng như khảo sát toàn văn BLTTHS thấy rằng không có điều luật nào thể hiện nội dung như thế nào là chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án hình sự, tuy nhiên thông qua các quy định cụ thể thì thấy rằng chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án hình sự là một quá trình bắt đầu từ việc Tòa án nhận hồ sơ vụ án do Viện kiểm sát chuyển đến (Điều 133 BLTTHS), tiến hành các công việc chuẩn bị giải quyết vụ án, ra các quyết định tố tụng theo quy định của pháp luật, trên cơ sở nghiên cứu hồ sơ vụ án để áp dụng, thay đổi hoặc hủy bỏ biện pháp ngăn chặn, và cuối cùng là đưa ra một trong các quyết định về việc đưa vụ án ra xét xử sơ thẩm, trả hồ sơ điều tra bổ sung, tạm đình chỉ hoặc đình chỉ giải quyết vụ án, đồng thời các quyết định này của Tòa án phải được thể hiện dưới dạng văn bản có hình thức tương ứng như: Quyết định đưa vụ án ra xét xử sơ thẩm, Quyết định trả hồ sơ … Do vậy, có thể nói “dưới góc độ pháp lý thì chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án hình sự là việc những người tiến hành tố tụng: Thẩm phán được phân công chủ tọa phiên tòa, Hội thẩm nhân dân, Thư ký tiến hành các công việc cần thiết theo thủ tục do BLTTHS quy định để đưa vụ án ra xét xử ở cấp thứ nhất”[1].
[1] Nguyễn Thị Thu Hiền (2011), Chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án hình sự, Luận văn thạc sỹ luật học, Trường Đại học Luật Hà Nội, tr. 5.
PHÂN TÍCH ĐẶC ĐIỂM CỦA CHUẨN BỊ XÉT XỬ SƠ THẨM SO SÁNH VỚI CÁC ĐẶC ĐIỂM CỦA GIAI ĐOẠN TỐ TỤNG HÌNH SỰ
Giải quyết vụ án hình sự là một quá trình liên tục, gồm nhiều giai đoạn khác nhau, mỗi giai đoạn trong trình tự tố tụng thể hiện một hướng nhất định, thực hiện một nhiệm vụ riêng, góp phần thực hiện nhiệm vụ chung của tố tụng hình sự. Quá trình giải quyết vụ án có thể trải qua tất cả các giai đoạn, nhưng cũng có thể chỉ trải qua một vài giai đoạn nhất định. Các giai đoạn này có mối liên hệ chặt chẽ với nhau, hợp thành một thể thống nhất đó chính là quá trình tố tụng. Trong mối quan hệ đó, giai đoạn sau kiểm tra kết quả của giai đoạn trước và giai đoạn trước tiền đề của giai đoạn sau.
Hiện nay, quá trình tố tụng hình sự có bao nhiêu giai đoạn, giai đoạn có bao nhiêu đặc điểm vẫn còn là vấn đề chưa có quan điểm thống nhất. Đối với vấn đề đặc điểm của giai đoạn tố tụng, trong phạm vi bài tập này sử dụng quan điểm giai đoạn tố tụng hình sự có 06 đặc điểm gồm: 1) Là một bộ phận của quá trình tố tụng hình sự; 2) Chịu sự chi phối của nguyên tắc và nhiệm vụ của tố tụng hình sự; 3) Có đặc trưng riêng về thành phần chủ thể tham gia vào quan hệ pháp luật tố tụng hình sự phát sinh trong giai đoạn tố tụng đó; 4) Có hành vi tố tụng đặc trưng; 5) Có thời hạn nhất định; 6) Có đặc trưng bởi văn bản tố tụng.
Đối với “chuỗi hoạt động” chuẩn bị xét xử thì có quan điểm có rằng chuẩn bị xét xử sơ thẩm (viết tắt CBXXST) là giai đoạn tố tụng độc lập, nhưng cũng có quan điểm cho rằng CBXXST chỉ là một phần của giai đoạn xét xử sơ thẩm. Để có cái nhìn rõ nét hơn về vấn đề này, cần phải nghiên cứu cụ thể các đặc điểm của hoạt động CBXXST đồng thời đối chiếu cụ thể với các đặc điểm của giai đoạn tố tụng hình sự mà cụ thể là nếu CBXXST thỏa mãn đầy đủ các đặc điểm của giai đoạn tố tụng như đã nêu trên thì nó chính là một giai đoạn tố tụng độc lập và ngược lại nếu không thỏa mãn được các đặc điểm đó thì không thể được xem là một giai đoạn tố tụng độc lập.
💡 Bài viết trên website chỉ là trích lược nội dung để đọc thử.
Tài liệu hoàn chỉnh dài 12 trang (Định dạng: Word), bao gồm đầy đủ các phần nội dung như mục lục đã liệt kê ở bên trên.
▼ Kéo xuống phần tải về để tải ngay file đầy đủ chỉ với 49.000 VNĐ!
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
- Bộ luật Tố tụng hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2021, 2024, 2025);
- Nguyễn Thị Thu Hiền (2011), Chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án hình sự, Luận văn thạc sỹ luật học, Trường Đại học Luật Hà Nội, tr. 5.
- Trường Đại học Luật Hà Nội, Hoàng Thị Minh Sơn (chủ biên) (2019), Giáo trình luật tố tụng hình sự Việt Nam, NXB. Công an nhân dân, Hà Nội.