- Trường học: Đại học Luật Hà Nội
- Điểm số: 9.25 điểm
- Số trang: 21 trang
- Định dạng file: WORD
- Mã số/Năm: B0971 | Năm 2025
- Luật áp dụng: Bộ luật Hình sự 2015 (SĐ,BS 2017, 2024, 2025)
XEM TRƯỚC NỘI DUNG TIỂU LUẬN
XEM TRƯỚC TRANG BÌA
XEM TRƯỚC TRANG MỤC LỤC
MỤC LỤC TIỂU LUẬN CHI TIẾT
| MỤC LỤC | Trang |
|---|---|
| PHẦN MỞ ĐẦU | 1 |
| 1. Lý do chọn đề tài | 1 |
| 2. Mục tiêu nghiên cứu | 1 |
| 3. Phương pháp nghiên cứu | 2 |
| PHẦN 1. ĐIỀU 75 BỘ LUẬT HÌNH SỰ LIÊN BANG NGA VÀ ĐIỂM C KHOẢN 2 ĐIỀU 29 BỘ LUẬT HÌNH SỰ VIỆT NAM NĂM 2015 | 3 |
| 1.1. Điểm tương đồng | 4 |
| 1.1. Điểm khác biệt | 4 |
| 1.2. Nhận xét | 5 |
| 1.3. Kinh nghiệm rút ra | 5 |
| PHẦN 2. ĐIỀU 76 BỘ LUẬT HÌNH SỰ LIÊN BANG NGA VÀ ĐIỀU 29 BỘ LUẬT HÌNH SỰ VIỆT NAM NĂM 2015 | 6 |
| 2.1. Điểm tương đồng | 6 |
| 2.2. Điểm khác biệt | 7 |
| 2.3. Nhận xét | 7 |
| 2.4. Kinh nghiệm rút ra | 7 |
| PHẦN 3. ĐIỀU 76.1 BỘ LUẬT HÌNH SỰ LIÊN BANG NGA VÀ ĐIỀU 29 BỘ LUẬT HÌNH SỰ VIỆT NAM 2015 | 9 |
| 3.1. Điểm tương đồng | 10 |
| 3.2. Điểm khác biệt | 10 |
| 3.3. Kinh nghiệm rút ra | 11 |
| PHẦN 4. ĐIỀU 76.2 BỘ LUẬT HÌNH SỰ LIÊN BANG NGA VÀ CƠ CHẾ PHẠT TIỀN TRONG BỘ LUẬT HÌNH SỰ VIỆT NAM 2015 | 12 |
| 4.1. Điểm khác biệt | 12 |
| PHẦN 5. ĐIỀU 78 BỘ LUẬT HÌNH SỰ LIÊN BANG NGA VÀ ĐIỀU 27, 28 BỘ LUẬT HÌNH SỰ VIỆT NAM NĂM 2015 | 14 |
| 5.1. Điểm tương đồng | 14 |
| 5.2. Điểm khác biệt | 14 |
| 5.3. Kinh nghiệm rút ra | 15 |
| 5.4. Điều 78.1. BLHS Liên bang Nga | 15 |
| PHẦN 6. ĐIỀU 84. BỘ LUẬT HÌNH SỰ LIÊN BANG NGA VÀ “ĐẠI XÁ” TRONG BỘ LUẬT HÌNH SỰ VIỆT NAM | 17 |
| 6.1. Điểm tương đồng | 17 |
| 6.2. Điểm khác biệt | 17 |
| 6.3. Kinh nghiệm rút ra | 17 |
| KẾT LUẬN | 19 |
| DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO | 21 |
LỜI MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Trong khoa học pháp luật hình sự, miễn trách nhiệm hình sự là một chế định quan trọng, phản ánh chính sách nhân đạo của Nhà nước, đồng thời bảo đảm sự công bằng trong việc xử lý người phạm tội. Không phải mọi hành vi phạm tội đều bắt buộc phải xử lý bằng hình phạt mà có những trường hợp nhất định, pháp luật cho phép miễn trách nhiệm hình sự nhằm khuyến khích người phạm tội sửa chữa lỗi lầm, tạo điều kiện tái hòa nhập cộng đồng, giảm tải gánh nặng cho bộ máy tư pháp, đồng thời vẫn mang tính phòng ngừa, giáo dục và răn đe.
Việt Nam và Liên bang Nga đều xây dựng hệ thống các trường hợp miễn trách nhiệm hình sự trong Bộ luật Hình sự, song cách tiếp cận và quy định có những điểm tương đồng, khác biệt nhất định. Điều này xuất phát từ bối cảnh chính trị, pháp lý, xã hội cũng như truyền thống lập pháp của mỗi quốc gia là không giống nhau. Ở Việt Nam, Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017) quy định tương đối về các trường hợp miễn trách nhiệm hình sự, nằm rải rác ở các khoản, điều luật khác nhau. Trong khi đó, Bộ luật Hình sự Liên bang Nga năm 1996 (được sửa đổi, bổ sung nhiều lần) thì có những quy định cụ thể chế định miễn trách nhiệm hình sự trong từng điều luật, thể hiện sự phân loại chi tiết theo mức độ nghiêm trọng của tội phạm hoặc phụ thuộc vào tình hình chính trị – kinh tế quốc gia vào thời điểm đó.
Việc nghiên cứu, so sánh các trường hợp miễn trách nhiệm hình sự trong Bộ luật Hình sự Liên bang Nga và Việt Nam không chỉ giúp làm rõ sự tương đồng và khác biệt về mặt lý luận và thực tiễn mà còn giúp các nhà làm luật tiếp thu, học hỏi kinh nghiệm lập pháp góp phần cho quá trình hoàn thiện pháp luật hình sự Việt Nam hiện nay.
Từ những lý do trên, nhóm học viên cao học đã lựa chọn đề tài “So sánh các trường hợp miễn trách nhiệm hình sự theo quy định của BLHS Việt Nam và BLHS Liên bang Nga” làm đề tài tiểu luận.
2. Mục tiêu nghiên cứu
- Làm rõ cơ sở lý luận về chế định miễn trách nhiệm hình sự.
- Phân tích, đối chiếu, so sánh các quy định hiện hành về miễn trách nhiệm hình sự trong pháp luật hình sự Liên bang Nga với Việt Nam.
- Đề xuất, kiến nghị hoàn thiện pháp luật Việt Nam trong việc quy định truy cứu miễn trách nhiệm hình sự.
3. Phương pháp nghiên cứu
- Phương pháp nghiên cứu lịch sử.
- Phương pháp logic.
- Phương pháp so sánh.
- Phương pháp phân tích – tổng hợp.
PHẦN 1. ĐIỀU 75 BỘ LUẬT HÌNH SỰ LIÊN BANG NGA VÀ ĐIỂM C KHOẢN 2 ĐIỀU 29 BỘ LUẬT HÌNH SỰ VIỆT NAM NĂM 2015
Điều 75 BLHS Liên bang Nga thể hiện quan điểm không phải mọi hành vi phạm tội đều nhất thiết phải xử lý bằng bản án hình sự: nếu người phạm tội có khả năng tự sửa chữa sai lầm thì việc miễn TNHS vừa nhân đạo vừa hợp lý. Quan trọng nhất với trường hợp người phạm tội tự thú, khai báo, cung cấp chứng cứ, góp phần giúp cơ quan tố tụng dễ dàng hơn trong phát hiện, điều tra, thu thập chứng cứ, triệt phá tội phạm, nhất là với những trường hợp đồng phạm mà không cần tiếp tục xử lý bằng biện pháp tố tụng phức tạp.
Với trường hợp về tội đưa hối lộ, môi giới hối lộ nếu cho phép áp dụng Điều 75 thì người phạm tội có thể lợi dụng sự khoan hồng từ quy định này bằng cách sau khi bị phát hiện thì nhanh chóng “ăn năn, hợp tác, khắc phục” để trốn tránh trách nhiệm. Pháp luật hình sự Nga coi tham nhũng là mối đe dọa an ninh quốc gia, gắn liền với ổn định chính trị và niềm tin công chúng. Vì thế mà tư tưởng các nhà lập pháp Nga không quy định áp dụng Điều 75 cho tội phạm tham nhũng để bảo đảm tham nhũng không có vùng an toàn pháp lý, không được ưu tiên.
Điểm c khoản 2 Điều 29 BLHS Việt Nam 2015 quy định trường hợp này người phạm tội có thể được miễn trách nhiệm hình sự khi có đủ các điều kiện sau: Người phạm tội tự thú đã đến cơ quan có thẩm quyền khai báo hành vi phạm tội của mình khi chưa bị phát hiện; khai rõ sự việc góp phần có hiệu quả vào việc phát hiện và điều tra tội phạm tức là khai đầy đủ tất cả hành vi phạm tội của mình cũng như hành vi của đồng phạm, không giấu bất kỳ một tình tiết nào; người phạm tội cố gắng hạn chế đến mức thấp nhất hậu quả của tội phạm như trả lại tài sản đã chiếm đoạt, thông báo kịp thời cho người bị hại biết những gì đang đe dọa đến tính mạng, sức khỏe, nhân phẩm, danh dự hoặc tài sản; lập công lớn hoặc có cống hiến đặc biệt, được Nhà nước và xã hội thừa nhận, đây là trường hợp người phạm tội đã có hành động giúp cơ quan Nhà nước có thẩm quyền phát hiện, truy bắt, điều tra tội phạm; cứu được người khác trong tình trạng hiểm nghèo hoặc đã cứu được tài sản của Nhà nước, của tập thể, cá nhân trong thiên tai, hỏa hoạn; có những phát minh, sáng chế hoặc sáng kiến có giá trị hoặc thành tích đặc biệt xuất sắc khác được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền thừa nhận. Trường hợp này gặp một số vướng mắc như: Việc lập công thế nào được xác định là lập công lớn, cống hiến thế nào là cống hiến đặc biệt và những nội dung này chưa có văn bản hướng dẫn cụ thể. Đây là trường hợp miễn TNHS mang tính tùy nghi, vì vậy thực tế áp dụng vẫn có sự khác biệt.
💡 Bài viết trên website chỉ là trích lược nội dung để đọc thử.
Tài liệu hoàn chỉnh dài 21 trang (Định dạng: Word), bao gồm đầy đủ các phần nội dung như mục lục đã liệt kê ở bên trên.
▼ Kéo xuống phần tải về để tải ngay file đầy đủ chỉ với 99.000 VNĐ!
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
- Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2017.
- Bộ luật Tố tụng Hình sự năm 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2021.
- Bộ luật Hình sự Liên bang Nga năm 1996.
- Lê Đình Nghĩa (2025), “Bàn về các trường hợp miễn trách nhiệm hình sự quy định tại Điều 29 BLHS năm 2015”, [https://lsvn.vn/ban-ve-cac-truong-hop-mien-trach-nhiem-hinh-su-quy-dinh-tai-dieu-29-blhs-nam-20151645454295-a115636.html] , truy cập ngày 09/09/2025.