8.75 ĐIỂM Tiểu luận: Thực tiễn thực hiện Công ước khung của Liên Hợp Quốc về biến đổi khí hậu tại Việt Nam hiện nay

• Trường học: Đại học Luật TP. Hồ Chí Minh
• Điểm số: 8.75 điểm
• Số trang: 18 trang
• Định dạng file: WORD
• Mã số/Năm: B1065 | Năm 2025
• Luật áp dụng: Luật Bảo vệ Môi trường 2020; Các Công ước quốc tế liên quan

Phí tải: 99.000 VNĐ

TẢI TÀI LIỆU NGAY

XEM TRƯỚC NỘI DUNG TIỂU LUẬN

XEM TRƯỚC TRANG BÌA

XEM TRƯỚC TRANG MỤC LỤC

MỤC LỤC TIỂU LUẬN CHI TIẾT

LỜI MỞ ĐẦU

Trong nhiều thập kỷ qua, biến đổi khí hậu đã trở thành vấn đề mang tính toàn cầu, ảnh hưởng to lớn tới mọi lĩnh vực của đời sống kinh tế – xã hội, từ an ninh lương thực, sức khỏe cộng đồng cho đến sự phát triển bền vững của các quốc gia. Thực tiễn cho thấy, không một quốc gia nào có thể đơn độc ứng phó với những thách thức này, mà cần có sự chung tay của cả cộng đồng quốc tế thông qua những cam kết và khuôn khổ hợp tác toàn cầu. Sự ra đời của Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (UNFCCC) năm 1992 đánh dấu một bước ngoạt quan trọng, đặt nền tảng pháp lý cho việc kiểm soát khí nhà kính, giảm thiểu tác động tiêu cực và thích ứng với biến đổi khí hậu. Công ước không chỉ là công cụ ràng buộc pháp lý mà còn thể hiện tinh thần trách nhiệm toàn cầu trong việc bảo vệ hệ thống khí hậu – tài sản chung của nhân loại. Đối với Việt Nam – một trong những quốc gia đang gánh chịu những ảnh hưởng lớn bởi biến đổi khí hậu, việc tham gia và thực thi UNFCCC có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Điều đó vừa thể hiện quyết tâm của Việt Nam trong việc đồng hành cùng cộng đồng quốc tế, vừa mở ra cơ hội tiếp cận nguồn lực tài chính, công nghệ và kinh nghiệm quản lý môi trường. Song song với lợi ích, quá trình thực hiện Công ước cũng đặt ra những thách thức không nhỏ, đòi hỏi nỗ lực bền bỉ và giải pháp đồng bộ từ Nhà nước, doanh nghiệp và toàn xã hội. Chính vì vậy, việc nghiên cứu UNFCCC và vai trò của Việt Nam vì thế là cần thiết để làm rõ những lợi ích, khó khăn và giải pháp, qua đó khẳng định con đường phát triển bền vững của đất nước.

CHƯƠNG 1. VẤN ĐỀ PHÁP LÝ CHUNG

1.1. Khái quát Công ước khung của Liên hợp quốc về Biến đổi Khí hậu (United Nations Framework Convention on Climate Change – UNFCCC)

Công ước khung của Liên hợp quốc về Biến đổi Khí hậu (UNFCCC) là văn kiện quốc tế đầu tiên đặt nền móng pháp lý toàn cầu cho hợp tác ứng phó biến đổi khí hậu – một vấn đề vượt qua biên giới quốc gia và không thể giải quyết bằng các chính sách đơn lẻ. Công ước được thông qua tại Hội nghị Liên hợp quốc về Môi trường và Phát triển (UNCED) ở Rio de Janeiro ngày 9/5/1992, có hiệu lực từ 21/3/1994. Hiện nay UNFCCC đã có 198 bên tham gia, cho thấy mức độ bao phủ gần như toàn cầu của Công ước này.

Về tổng thể, UNFCCC 1992 không trực tiếp đặt ra mục tiêu bắt buộc đối với từng quốc gia, mà xây dựng một hệ thống nguyên tắc, nghĩa vụ thủ tục và thể chế, là cơ sở cho các thỏa thuận ràng buộc hơn như Nghị định thư Kyoto hay Thỏa thuận Paris. Công ước cũng thể hiện sự cân bằng giữa nhu cầu bảo vệ hệ thống khí hậu chung của nhân loại và quyền phát triển của các quốc gia, trở thành mô hình tiêu biểu cho các công ước môi trường đa phương khác. Chính vì vậy, việc nghiên cứu vấn đề pháp lý chung của UNFCCC giúp hiểu rõ hơn sự vận hành của luật môi trường quốc tế hiện đại, cũng như thách thức và cơ hội trong ứng phó biến đổi khí hậu ở cả cấp quốc gia lẫn toàn cầu.

Về tính chất, thứ nhất, UNFCCC mang tính chất “khung” (framework) – tức chỉ đưa ra những nguyên tắc, mục tiêu và nghĩa vụ chung, làm cơ sở để các Bên đàm phán, bổ sung các nghĩa vụ định lượng hoặc chế tài cụ thể thông qua các văn kiện khác; Thứ hai, UNFCCC không chỉ là nền tảng pháp lý cao nhất điều chỉnh hoạt động hợp tác quốc tế và ứng phó biến đổi khí hậu mà còn là cơ chế thể chế cho hợp tác lâu dài về khí hậu toàn cầu.

Về cách thức tham gia, UNFCCC là một hiệp định quốc tế mở rộng, do đó gần như không có điều kiện để gia nhập, mọi quốc gia thành viên LHQ hoặc tổ chức hội nhập kinh tế khu vực đều có thể tham gia. Để trở thành một Bên tham gia, các quốc gia cần nộp văn kiện phê chuẩn hoặc gia nhập cho Tổng Thư ký LHQ – cơ quan lưu chiểu của Công ước. Hiệp định sẽ có hiệu lực sau 90 ngày kể từ khi văn kiện được tiếp nhận.

Về nghĩa vụ thực hiện, theo UNFCCC, các Bên tham gia có một số nghĩa vụ cơ bản: Thứ nhất, lập báo cáo quốc gia về phát thải khí nhà kính, đồng thời xây dựng chính sách và áp dụng các biện pháp ứng phó với biến đổi khí hậu. Thứ hai, mỗi bên có trách nhiệm xây dựng và thực hiện chiến lược thích ứng và giảm nhẹ tác động khí hậu. Thứ ba, đẩy mạnh hợp tác trong nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ, giáo dục và đào tạo về biến đổi khí hậu.

Về phần cơ chế thực hiện, Công ước thiết lập một số cơ chế tổ chức quan trọng. Hội nghị các Bên (COP) là cơ quan cao nhất, họp thường niên để thảo luận và đưa ra các quyết định. Bên cạnh đó, Ban Thư ký UNFCCC, đặt tại Bonn (Đức), có nhiệm vụ hỗ trợ kỹ thuật và hành chính. Hai cơ quan tư vấn khác cùng đóng vai trò quan trọng là Cơ quan tư vấn khoa học (SBSTA) và Cơ quan tư vấn thực hiện (SBI), giúp giám sát, tư vấn và hướng dẫn quá trình triển khai Công ước.

1.2. Nguyên tắc luật quốc tế liên quan

UNFCCC là một trong những điều ước quốc tế quan trọng nhất trong lĩnh vực bảo vệ môi trường toàn cầu. Về phương diện pháp lý, UNFCCC thể hiện nhiều nguyên tắc cơ bản của luật quốc tế hiện đại, đặc biệt là các nguyên tắc có tính chất nền tảng trong điều ước quốc tế về môi trường.

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Công ước khung của Liên Hợp Quốc về biến đổi khí hậu (UNFCCC);
2. Công ước Vienna về Luật Điều ước quốc tế năm 1969;
3. Thỏa thuận Paris;
4. Hiến pháp năm 2013;
5. Luật Bảo vệ Môi trường năm 2020;
6. Luật Điều ước quốc tế năm 2016;
7. Nghị định số 06/2022/NĐ-CP về giảm nhẹ phát thải khí nhà kính và bảo vệ tầng ozon;
8. Nghị định số 119/2025/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 06/2022/NĐ-CP;
9. Báo Nhân dân (2021), Khẳng định uy tín và vị thế Việt Nam trên trường quốc tế;
10. Phạm Hải (2024), Việt Nam có thêm 50 triệu EUR vốn tín dụng khí hâu xanh, Báo Công lý;
11. Báo tin tức (2023), Na Uy tài trợ nghiên cứu giống lúa thích ứng biến đổi khí hậu;
12. Báo mới (2021), Biến đổi khí hậu ở Việt Nam: Tác động và thích ứng;
13. UNFCCC Secretariat (2023), Annual Report of the UNFCCC Secretariat, Bonn, Germany;
14. UNFCCC Secretariat (2022), Viet Nam NDC 2022, tr. 2;
15. Word bank group (2022), Những điểm chính: Báo cáo quốc gia về Khí hậu và phát triển cho Việt Nam;
16. Anh Phương (2025), Chi cho Bảo vệ môi trường: Không chỉ bào “bao nhiêu”, mà quan trọng hơn là “chi như thế nào”, Báo Sàì Gòn giải phóng online;
17. Quỹ bảo vệ môi trường Việt Nam (2014), Giới thiệu;
18. Nguyên Trang (2020), Hướng đến sản xuất và giảm phát thải, ô nhiễm, Báo Nhân dân;
19. Chu Thị Thanh Hương, Trần Đỗ Bảo Trung (2020), MRV – Công cụ đánh giá các hoạt động giảm phát thải khí nhà kính, Tạp chí Môi trường số 7/2020;
20. Cục Biến đổi khí hậu (2023), Báo cáo kỹ thuật – Đóng góp do quốc gia tự quyết định (NDC) cập nhật năm 2022, Bộ Nông nghiệp và Môi trường;
21. Khánh Ly (2025), Việt Nam gửi Báo cáo Kế hoạch quốc gia thích ứng với biến đổi khí hậu UNFCCC, Bộ Nông nghiệp và Môi trường;
22. Khánh Ly (2025), Việt Nam chuẩn bị cập nhật cam kết khí hậu giai đoạn 2026 – 2035, Bộ Nông nghiệp và Môi trường;
23. Song Linh (2023), Việt Nam – Hoa Kỳ phối hợp ứng phó biến đổi khí hậu, chuyển đổi năng lượng, Báo Quảng Ngãi;
24. Đỗ Đức Phan (2025), Tầm nhìn, sứ mệnh và chiến lược mới trong ứng phó biến đổi khí hậu, Báo Vn Economy;
25. Hạ An (2021), Việt Nam là quốc gia có trách nhiệm trong thực hiện điều ước quốc tế về biến đổi khí hậu, Tạp chí Công thương;
26. Thu Cúc (2023), Việt nam tích cực, chủ động triển khai bài bản các cam kết COP26, Báo Điện tử Chính phủ;
27. Cục Thống kê – Bộ Tài chính (2022), Thực hiện cam kết COP26 từ xây dựng một nền nông nghiệp phát triển bền vững, Cơ quan thống kê quốc gia.