9.00 ĐIỂM Tiểu luận: Pháp luật về Xóa án tích theo quy định của Bộ luật Hình sự Việt Nam – Một số bất cập và kiến nghị hoàn thiện

• Trường học: Đại học Luật Hà Nội
• Điểm số: 9.00 điểm
• Số trang: 21 trang
• Định dạng file: WORD
• Mã số/Năm: B1021 | Năm 2025
• Luật áp dụng: Bộ luật Hình sự 2015 (SĐ,BS 2017,2024)

Phí tải: 89.000 VNĐ

TẢI TÀI LIỆU NGAY

XEM TRƯỚC NỘI DUNG TIỂU LUẬN

XEM TRƯỚC TRANG BÌA

XEM TRƯỚC TRANG MỤC LỤC

MỤC LỤC TIỂU LUẬN CHI TIẾT

LỜI MỞ ĐẦU

Trách nhiệm hình sự là một dạng của trách nhiệm pháp lý, là hậu quả pháp lý của việc phạm tội thể hiện ở trách nhiệm của người phạm tội trước Nhà nước phải chịu những tác động pháp lý bất lợi được quy định trong Luật Hình sự do Tòa án áp dụng theo một trình tự tố tụng nhất định. Người phạm tội bị kết án, sau khi chấp hành án và trong một thời hạn nhất định thì họ vẫn còn dấu tích của việc phạm tội. Hậu quả của việc có án tích là rất lớn và ảnh hưởng sâu rộng đến cuộc sống của người phạm tội, dù đã hoàn thành hình phạt. Đây là lý do tại sao việc xóa án tích là rất quan trọng, giúp người đó có cơ hội tái hòa nhập xã hội, khôi phục quyền lợi và sửa chữa sai lầm của mình. Do đó, việc nghiên cứu về các quy định về xóa án tích sẽ góp phần vào việc hoàn thiện và áp dụng trên thực tiễn được đúng, đảm bảo sự công bằng về chính sách trách nhiệm hình sự giữa cá nhân và pháp nhân thương mại phạm tội. Vì vậy, tác giả lựa chọn đề tài “Xóa án tích theo quy định của Bộ luật Hình sự – Một số bất cập và kiến nghị hoàn thiện” làm đề tài tiểu luận môn Những vấn đề hiện đại về trách nhiệm hình sự.

CHƯƠNG 1. NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CHUNG VỀ ÁN TÍCH VÀ XÓA ÁN TÍCH

1.1. Khái niệm án tích

Xét theo ngữ nghĩa Hán Nôm, từ “án” được hiểu là “vụ án, bản án” còn “tích” được hiểu là “sự tích luỹ, công trạng, thành quả”. Khi ghép hai từ này lại với nhau, ta có thể hiểu nghĩa “án tích” chính là việc lưu giữ lại một hậu quả nào đó về nội dung bản án đối với người bị kết án, hiện nay về án tích có thể được hiểu là:

Thứ nhất, theo GS.TS Nguyễn Ngọc Hòa thì “án tích là đặc điểm xấu về nhân thân của người đã bị kết án và áp dụng hình phạt được ghi và lưu lại trong lý lịch tư pháp trong thời gian luật định”.

Thứ hai, theo PGS.TS Phạm Hồng Hải “Án tích là hậu quả pháp lý của bản án kết tội mà Tòa án tuyên đối với người phạm tội, là một tình tiết có ý nghĩa pháp lý trong việc đánh giá tính chất nguy hiểm của tội phạm và của người phạm tội khi tội phạm được thực hiện trong thời gian người ấy mang án tích”.

Thứ ba, theo PGS.TS Hồ Sỹ Sơn: “Án tích là vết tích đã từng bị kết án của người phạm tội; xuất hiện khi người đó đã chấp hành xong hình phạt và được xóa để trở thành người chưa bị kết án khi người này đáp ứng được những điều kiện mà Bộ luật hình sự quy định hoặc tồn tại một khi người đã bị kết án dù đã chấp hành xong hình phạt nhưng chưa đáp ứng được những điều kiện được quy định trong Bộ luật hình sự và người đó còn phải chịu tình tiết định khung tăng nặng hình phạt nếu phạm tội trong thời gian mang vết tích đã từng bị kết án (theo Điều 49 Bộ luật hình sự) hoặc phải chịu trách nhiệm hình sự về những hành vi vi phạm pháp luật mà theo quy định của Bộ luật hình sự, vết tích đã từng bị kết án là yếu tố điều kiện cấu thành tội phạm.”

Thứ tư, theo GS.TSKH Lê Cảm: “Án tích là hậu quả pháp lý của việc người bị kết án bị áp dụng hình phạt theo bản án kết tội có hiệu lực pháp luật của Tòa án và là giai đoạn cuối cùng của việc thực hiện trách nhiệm hình sự, được thể hiện trong việc người bị kết án mặc dù đã chấp hành xong bản án (bao gồm hình phạt chính, hình phạt bổ sung và các quyết định khác của Tòa án) nhưng vẫn chưa hết án tích hoặc chưa được xóa án tích theo các quy định của pháp luật hình sự”.

Thứ năm, theo giáo trình LHS VN (Phần chung) Đại học Luật Thành phố Hồ Chí Minh nêu định nghĩa “án tích là hậu quả pháp lý của việc bị kết án”.

1.2. Đặc điểm của án tích

Án tích là hậu quả pháp lý bất lợi của việc phạm tội, là một trong những hình thức thể hiện của trách nhiệm hình sự. Hậu quả của án tích thể hiện ở các nội dung sau về mặt pháp lý và về mặt xã hội.

–   Cơ sở làm phát sinh án tích: Án tích chỉ xuất hiện khi có các điều kiện:

• Có bản án kết tội đã có hiệu lực pháp luật của Tòa án;
• Người bị kết án bị áp dụng hình phạt (kể cả trong trường hợp bị kết án phạt tù nhưng cho hưởng án treo);
• Không thuộc trường hợp không có án tích theo quy định của BLHS.

–  Thời điểm bắt đầu và kết thúc của án tích: Án tích tồn tại trong khoảng thời gian từ khi bản án kết tội của Tòa án có hiệu lực pháp luật cho đến khi hậu quả pháp lý này được xoá bỏ theo quy định của pháp luật hình sự.

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung).
2. Giáo trình Luật hình sự Việt Nam (Phần chung), Trường Đại học luật Thành phố Hồ Chí Minh.
3. Tổng quan về Luật hình sự Việt Nam, Nhà xuất bản chính trị quốc gia sự thật.
4. https://tapchitoaan.vn/an-tich-quy-dinh-va-vuong-mac-trong-thuc-tien8869.html
5. https://vksndtc.gov.vn/tin-tuc/cong-tac-kiem-sat/quy-dinh-ve-duong-nhien-xoa-an-tich—bat-cap-va-k-d10-t12653.html
6. https://tapchitoaan.vn/mot-so-kien-nghi-hoan-thien-quy-dinh-ve-xoa-an-tich?
7. https://baovephapluat.vn/cai-cach-tu-phap/dien-dan/kien-nghi-hoan-thien-quy-dinh-cach-tinh-thoi-han-xoa-an-tich-trong-tong-hop-hinh-phat- nhieu-ban-an-148691.html.